FANDOM


Introduction to Maqamat Al-Quran

Introduction to Maqamat Al-Quran

المقامات الموسيقية

المقامات الموسيقية

Bakınız

Şablon:Makambakınız - d


Makam - Maqam -
Makâm - Maqâm - MAKÂM
Makamat - Maqamat

Kur'am kırratında kırk makam [1]
Muqam - Uygur
Makam araçları - Musiki'de makamlar
Makam/WP - Makam/VP

Sözlükte "ayakların bastığı yer, oturulan yer, menzil, merhale, konak" anlamlarına gelir
Tasavvufta, kulun tekrar etmek suretiyle kazandığı ve kendisinde özellik haline getirdiği edebler ve ahlâk veya kulun riyazet ve mücahede ile ulaştığı derece demektir. Haller, Allah vergisi (vehbi) iken, makâmlar kulun çalışması ile (kesbi)dir.
Hal geçicidir, makâm ise süreklidir.
Ayrıca velilerin mezarlarına veya hatıralarını taşıyan yerlere de makâm denilmektedir. (M.C.)
Makam-ı İbrahim
Hz. İbrahim'in Kabe'yi inşa ederken iskele olarak kullandığı veya halkı hacca davet ederken üzerine çıktığı taşın bulunduğu yerdir. Mümkün olursa tavaf namazının burada (Makam-ı İbahim'in arkasında) kılınması efdaldir.
LIVÂÜ'L-HAMD
Hamd sancağı; kıyamet günü insanların altında toplanacakları sancak; Hz. Peygamber'in sancağı. Kıyamet günü övgü ve şeref Hz Peygamber'e ait olacağı için, onun ümmetini toplayacağı sancağın ismi "Hamd sancağı" diye isimlendirilmiştir.

Makam-ı mahmud
"Gecenin bir kısmında da sana mahsus olmak üzere, onunla (Kur'an) gece namazı kıl. Umulur ki Rabbin seni bir Makam-ı Mahmud'a gönderir" (el-Isrâ, 17/79). Bu ayeti kerimede geçen makam-ı mahmud, ahiret günü Hz. Peygamber'e verilecek şefaat makamı olarak tefsir edilmiştir. Nitekim bir hadisi şerifte Hz. Peygamber makam-ı mahmudun ne olduğunu soran sahâbiye "o şefaattır" diye cevap vermiştir (Ahmed b. Hanbel, II, 444). Bu açıdan değerlendirildiğinde hamd sancağının, şefaatla alâkası ortaya çıkmaktadır.
Ebû Saîd el-Hudrî (r.a), Hz. Peygamber (s.a.s)'in şöyle buyurduğunu rivayet etmiştir: "Öğünmek için söylemiyorum, ben Âdemoğullarının efendisiyim! Kıyamet gününde ilk diriltilecek benim. Öğünmek için söylemiyorum; ilk şefaat isteyen ve şefaati ilk kabul edilenim. Öğünmek için söylemiyorum; kıyamet gününde hamd sancağı benim elimde olacaktır" (Tirmizî, Menâkıb, I; Ibn Mâce, Zühd, 37; Dârimî, Mukaddime, 8; Ahmed b. Hanbel, I, 281, 295, III, 14, 4). Hamd sancağı Hz. Peygamber'e ait olan hususi özelliklerdendir. Bir rivayete göre diğer peygamberlerde bulunmayan, yalnızca Hz. Peygamber'e ait olan bu sancak altında Âdem (a.s)'den kıyamete kadar bütün müminler toplanacaklardır (Mübarekfürî, Tuhfetü'l-Ahvezî, Beyrut t.y, IV, 130).
MAKÂM
Bir kimse şu on şeyi, kendine farz bilmedikçe, tam verâ ehli (dînimizde şüpheli olan şeylerden sakınan) olamaz: Başkalarını çekiştirmemeli. Mü'minlere sû-i zan (kötü zan) etmemeli, kötü bilmemeli. Kimse ile alay etmemeli. Yabancı kadınlara, kızlara bakmamalı. Doğru söylemeli. Kendini beğenmemek için, Allahü teâlânın kendisine yaptığı ihsânları (iyilikleri), nîmetleri düşünmeli. Malını helâl yerlere harcayıp, haramlara vermemeli. Nefsi, keyfi için, mevki makâm istemeyip, bunları insanlara hizmet yeri bilmeli. Beş vakit namazı vaktinde kılmağı birinci vazîfe bilmeli. Ehl-i sünnet (Resûlullah efendimiz ve arkadaşlarının bildirdiği doğru yolda giden İslâm) âlimlerinin bildirdiği îmânı ve işleri iyi öğrenip, kendini bunlara uydurmalı. (Ahmed Fârûkî)
Emeli, arzû ve istekleri kısa yapmak lâzımdır. Makâm, mevkî kapmak için yarış etmek gibi hırs yoktur. (Ahmed bin Âsım Antâkî) Makam ne kadar mühim olsa da, şahsiyetinizi vermeyin. Kendinizi küçültmeyin. (Ferîdüddîn Şeker Genç) Mal için makam için hep uğraştım,
Sonsuz nîmetlerden oldum, âh yazık!
Yol bozuk ve karanlık, önde şeytan,
Günâh ağır, ağlarım hep, âh yazık!
(Mevlânâ Hâlid-i Bağdâdî)
2. Tasavvuf yolunda bulunan kimsenin bu yolda ilerlerken kazandığı mânevî derecelerden her biri.

Makam ile hal arasındaki fark
Makâmı kazanmakta kulun gayreti lâzımdır. Bu bakımdan makâm ile hâl arasında fark vardır. Çünkü hâl, kulun gayreti olmadan kalbde meydana gelir. (Ali bin Hüseyin)

Tasavvuf yolunda bulunan kimsenin kazandığı makâmın hükümlerini, îcâblarını yerine getirmeden, tamamlamadan, başka makâma geçmekte acelecilik yapmaması, sabırsızlık göstermemesi lâzımdır. Zîrâ, kanâati olmayan hırslı kimsenin tevekkülü, sıhhatli olmaz. Tevekkülü tam olmayanın teslimiyetinde sıhhat bulunmaz. (Seyyid Abdülhakîm Arvâsî)
Makâm-ı İbrâhim
Haccın farzlarından üçüncüsü, Kâbe-i muazzamayı tavaf etmektir. Tavaf, Mescid-i harâm içinde, Kâbe-i muazzama etrâfında dönmek demektir. Dördü farz, üçü vâcib olmak üzere yedi kerre dönülür. Zemzem kuyusunun ve makâm-ı İbrâhim'in dışından dolaşarak da tavâf etmek câizdir. (İbn-i Âbidîn) Yeryüzünde Cennet'e âit varlıklardan yalnız Hacer-ül-esved (Cennet'ten getirilen, Kâbe'nin duvarına konan kıymetli siyah taş) ile Makâm-ı İbrâhim bulunmaktadır. Eğer bunlara müşriklerin (Allah'a ortak, eş koşanların) elleri dokunmamış olsaydı, onlara dokunan derd sâhiblerine mutlaka cenâb-ı Allah şifâ verirdi. (İbn-i Abbâs)
Makâm-ı İlliyyîn
Bir ma'sûm (günâhsız, suçsuz) çocuk hasta olup, ölüm döşeğine girdiğinde, makâm-ı İlliyyîn, onun makâmı olur. Oradan üç yüz altmış melek gelip, saf saf olup o çocuğun karşısında dururlar ve; "Yâ ma'sûm çocuk! Müjdeler olsun sana, bugün öyle bir gündür ki, geçmiş olan, anaların ve dedelerinin ve cümle komşularının günâhlarının affı için Hak teâlâdan dile (iste)" derler. (İmâm-ı Gazâlî)

مقامات الشيخ مصطفى إسماعيل رحمه الله تعالى سبعة مقامات-0

مقامات الشيخ مصطفى إسماعيل رحمه الله تعالى سبعة مقامات-0

Maqam may refer to:


  • MAQAM, media company
  • Maqam, Iran, a village in Hormozgan Province, Iran
  • Maqām ("place") - a venerated structure in the Middle east folk religions
  • Maqam, spiritual stages in the sufi path.

Musical structures

Türkçe anlamlarıEdit

  • Durulacak yer.
  • Rütbeli yer .
  • Câh . Mesned. Mansab.
  • Musikide usul. Tempo .
  • Mevki' Yer.
  • Sınıflandırılmış yerlerden her biri.
  • Vapur, tren gibi yerlerde sınıflandırılmış, değeri yüksek olan yer.
  • Bir şeyin bulunduğu veya vukua geldiği yer.

Türk Musıkisinde MakamlarEdit

Musıkimizde 500 civarında makam yapılmış olup ancak bunlardan pek azı günümüzde kullanılmaktadır. Bazı makamlarımız çok az işlendiğinden, bazıları da yapılarının ağırlığından dolayı günümüze kadar ulaşamamıştır.


Bir ses veya tam ses dendiğinde iki nota arasındaki ses anlatılır. Örnek olarak "Do" ve "Re" notaları arası 1 tam sestir. Fakat müzik icra edilirken bu ses aralığını bazan azaltılıp çoğaltmamız gerekir. İşte bunu sağlayan işaretlere "Arıza İşaretleri" denir.

Müzik sesleri; (Do - Re - Mi - Fa - Sol - La - Si) olmak üzere 7 notadan oluşmuştur.

Batı müziğinde bir tam ses aralığı ikiye bölünmüş ve bunlara sadece "Diyez" ve "Bemol" adı verilmiştir. Türk Musıkisinde kullanılan diyez ve bemoller ise birden fazladır. Çünkü musıkimizde bir tam ses aralığı ikiye değil, dokuza bölünmüştür. Bunların her birine "Koma" adı verilmiştir.

TÜRK MUSIKİSİNDE KULLANILAN İŞARETLEREdit

İşaretin Adı Koma Değeri Rumuz Koma 1 F Eksik Bakiye 2 - 3 E Bakiye 4 B Küçük Mücennep 5 S Büyük Mücennep 8 K Tanini (Tam) 9 T Artık İkili 12 - 13 A Portenin en altındaki çizginin altında ve ek çizgi üzerindeki nota Do notasıdır. Yine portenin alttan üçüncü aralığındaki nota da Do notasıdır. Bir de en üst çizginin üzerindeki ikinci ek çizginin üzerindeki nota da Do'dur.

Şimdi icra sırasında Do notası dendiğinde icrakar ne anlayacak. Acaba bu üç Do notasından hangisi kastedilmektedir? İşte notalara isim verilmesinin bir nedeni.

Portenin en altındaki çizginin altında ve ek çizgi üzerindeki Do notasına "Kaba Çargah" Portenin alttan üçüncü aralığındaki Do notasına "Çargah" Portenin en üst çizgisinin üzerindeki ikinci ek çizginin üzerindeki Do notasına "Tiz Çargah" denir.

Bunun gibi, Re notası; Yegah ve Neva

Türk Musıkisinde kullanılan makamlar 3 ana başlıkta toplanır.Edit

  • A) Basit Makamlar
  • B) Göçürülmüş Makamlar ( Şed Makamlar )
  • C) Birleşik Makamlar ( Mürekkep Makamlar )

A) Basit Makamlar;Edit

Bir tam dörtlü ve bir tam beşliden meydana gelen dizileri vardır. Bu makamlarda güçlü, dörtlü ve beşlinin birleştiği yerde bulunur. 13 tane Basit Makam vardır. Bunlar;

1) Çargah Makamı 2) Buselik Makamı 3) Rast Makamı 4) Uşşak Makamı 5) Hicaz Makamı 6) Uzzal Makamı 7) Hümayun Makamı 8) Zirgüleli Hicaz Makamı 9) Neva Makamı 10) Hüseyni Makamı 11) Karcığar Makamı 12) Basit Suzinak Makamı 13) Kürdi Makamı

B) Göçürülmüş Makamlar ( Şed Makamlar )Edit

Bir makamı, kalıbını bozmadan asıl yerinden başka bir yere götürmek, o makamın şeddini yapmaktır. Yani o makamı göçürmektir. Makamları teker teker incelerken bu konunun daha iyi anlaşılacağını umuyorum.

İsimlendirilmiş ve halen kullanılmakta olan şed makamlar 14 tanedir. Bunlar;

1) Acemaşiran Makamı 2) Mahur Makamı 3) Sultaniyegah Makamı 4) Nihavend Makamı 5) Kürdilihicazkar Makamı 6) Zirgüleli Suzinak Makamı 7) Şedaraban Makamı 8) Evcara Makamı 9) Hicazkar Makamı 10) Suz-i dil Makamı 11) Ruhnevaz Makamı 12) Ferahnüma Makamı 13) Aşkefza Makamı 14) Heftgah Makamı

C) Bileşik Makamlar (Mürekkep Makamlar)Edit

Yapısında çeşitli makam dizileri bulunduran makamlara Bileşik Makamlar denir.

Bileşik Makamlar, karar perdesine göre 8 gurupta incelenir. 1. Yegah perdesinde karar verenler. 2. Hüseyni Aşiran perdesinde karar verenler. 3. Acem Aşiran perdesinde karar verenler. 4. Irak perdesinde karar verenler. 5. Rast perdesinde karar verenler. 6. Dügah perdesinde karar verenler. 7. Segah perdesinde karar verenler. 8. Buselik perdesinde karar verenler.

Bu makamlar şunlardır;

1) Ferahfeza Makamı 2) Irak Makamı 3) Evç Makamı 4) Bestenigar Makamı 5) Ferahnak Makamı 6) Şevk-Efza Makamı 7) Nikriz Makamı 8) Nev'eser Makamı 9) Suz-i Dilara Makamı 10) Sazkar Makamı 11) Zavil Makamı 12) Acem Makamı 13) Muhayyerkürdi Makamı 14) Acemkürdi Makamı 15) Gerdaniye Makamı 16) Hisar Buselik Makamı 17) Saba Makamı 18) Saba Zemzeme Makamı 19) Nişaburek Makamı 20) Isfahan Makamı 21) Bayati Araban Makamı 22) Tahir Buselik Makamı 23) Şehnaz Makamı 24) Dügah Makamı 25) Hüzzam Makamı 26) Segah Makamı 27) Müstear Makamı

Makam (pl. makamlar; from the Arabic word مقام) is a system of melody types used in Turkish classical music. It provides a complex set of rules for composing and performance. Each makam specifies a unique intervalic structure (cinsler) and melodic development (seyir).[1]

Whether a fixed composition (besteşarkıpeşrevâyin, etc.) or a spontaneous composition (gazeltaksim, recitation of Kuran-ı KerimMevlid, etc.), all attempt to follow the melody type.

ContentsEdit

 [hide*1 Geographic and cultural relations

Geographic and cultural relations[edit]Edit

Some theories suggest the origin of Makam to be the city of Mosul in Iraq. "Mula Othman Al-Musili," in reference to his city of origin, is said to have served in the Ottoman Palace in Istanbul and influenced Turkish Ottoman music. More distant modal relatives include those of Central Asian Turkic musics such as Uyghur musicmuqam and Uzbek musicshashmakom. The raga of (both North and South) Indian classical music employs similar modal principles. Some scholars find echoes of Turkish makam in former Ottoman provinces of the Balkans.[2] All of these concepts roughly correspond to mode in Western music, although their compositional rules vary.

The rhythmic counterpart of makam in Turkish music is usul.

Makam building blocks[edit]Edit

Commas and accidentals[edit]Edit

[2][3]The basic notes named according to the solfege system and thus, for example, "Do" is C and "Re" is D.

In Turkish music theory, one whole tone is divided into nine commas. The following figure gives the comma values of Turkish accidentals. In the context of the Arab maqam, this system is not of equal temperament. In fact, in the Western system of temperament, C-sharp and D-flat—which are functionally the same tone—are equivalent to 4.5 commas in the Turkish system; thus, they fall directly in the center of the line depicted above.

Notes[edit]Edit

Unlike in Western music, where the note C, for example, is called C regardless of what octave it might be in, in the Turkish system the notes are—for the most part—individually named (although many are variations on a basic name); this can be seen in the following table, which covers the notes from middle C ("Kaba Çârgâh") to the same note two octaves above ("Tîz Çârgâh"):

[4]

Intervals[edit]Edit

The names and symbols of the different intervals is shown in the table below:

Interval Name

(Aralığın adı)

Value in terms of commas

(Koma olarak değeri)

Symbol

(Simge)

koma or fazla 1 F
eksik bakiye 3 E
bakiye 4 B
kücük mücenneb 5 S
büyük mücenneb 8 K
tanîni 9 T
artık ikili 12 - 13 A

Tetrachords (dörtlüler) and pentachords (beşliler)[edit]Edit

[5][6]Tetrachords (dörtlü) are on the left, pentachords (beşli) on the right. The symbols (simge) from the table above are here used to signal the intervals used in these patterns

Similar to the construction of maqamat noted above, a makam in Turkish music is built of a tetrachord built atop a pentachord, or vice versa (trichords exist but are little used). Additionally, most makams have what is known as a "development" (genişleme in Turkish) either above or below, or both, the tonic and/or the highest note.

There are 6 basic tetrachords, named sometimes according to their tonic note and sometimes according to the tetrachord's most distinctive note:

  • Çârgâh
  • Bûselik
  • Kürdî
  • Uşşâk
  • Hicaz and
  • Rast

There are also 6 basic pentachords with the same names with a tone (T) appended.

It is worth keeping in mind that these patterns can be transposed to any note in the scale, so that the tonic A (Dügâh) of the Hicaz tetrachord, for example, can be moved up a major second/9 commas to B (Bûselik), or in fact to any other note. The other notes of the tetrachord, of course, are also transposed along with the tonic, allowing the pattern to preserve its character.

Basic makam theory[edit]Edit

A makam, more than simply a selection of notes and intervals, is essentially a guide to compositional structure: any composition in a given makam will move through the notes of that makam in a more or less ordered way (in this, it resembles a tone row à la Schoenberg or Webern). This pattern is known in Turkish as seyir (meaning basically, "route"), and there are three types of seyir:

  • rising (çıkıcı);
  • falling (inici);
  • falling-rising (inici-çıkıcı)

As stated above, makams are built of a tetrachord plus a pentachord (or vice versa), and in terms of this construction, there are three important notes in the makam:

  • the durak ("tonic"), which is the initial note of the first tetrachord or pentachord and which always concludes any piece written in the makam;
  • the güçlü ("dominant"), which is the first note of the second tetrachord or pentachord, and which is used as a temporary tonic in the middle of a piece (in this sense, it is somewhat similar to the axial pitches mentioned above in the context of Arab music). This use of the term "dominant" is not to be confused with the Western dominant; while the güçlü is often the fifth scale degree, it can just as often be the fourth, and occasionally the third;
  • the yeden ("leading tone"), which is most often the penultimate note of any piece and which resolves into the tonic; this is sometimes an actual Western leading tone and sometimes a Western subtonic.

Additionally, there are three types of makam as a whole:

  • simple makams (basit makamlar), almost all of which have a rising seyir;
  • transposed makams (göçürülmüş makamlar), which as the name implies are the simple makams transposed to a different tonic;
  • compound makams (bileşik/mürekkep makamlar), which are a joining of differing makams and number in the hundreds

Simple Makams[edit]Edit

Çârgâh Makam[edit]Edit

This makam is thought to be identical to the Western C-major scale, but actually it is misleading to conceptualize a makam through western music scales. Çargah consists of a Çârgâh pentachord and a Çârgâh tetrachord starting on the note Gerdaniye (G). Thus, the tonic is C (Çârgâh), the dominant G (Gerdaniye), and the leading tone B (Bûselik). (N.B. In this and all subsequent staves, the tonic is indicated by a whole note and the dominant by a half note.)

[7]

The Çârgâh makam though is very little used in Turkish music, and in fact has at certain points of history been attacked for being a clumsy and unpleasant makam that can inspire those hearing it to engage in delinquency of various kinds.

Bûselik Makam[edit]Edit

This makam has two basic forms: in the first basic form (1), it consists of a Bûselik pentachord plus a Kürdî tetrachord on the note Hüseynî (E) and is essentially the same as the Western A-minor; in the second (2), it consists of a Bûselik pentachord plus a Hicaz tetrachord on Hüseynî and is identical to A-harmonic minor. The tonic is A (Dügâh), the dominant Hüseynî (E), and the leading tone G-sharp (Nim Zirgüle). Additionally, when descending from the octave towards the tonic, the sixth (F, Acem) is sometimes sharpened to become F-sharp (Dik Acem), and the dominant (E, Hüseynî) flattened four commas to the note Hisar (1A). All these alternatives are shown below:

1) [8]

2) [9]

1A) [10]

Rast Makam[edit]Edit

Also see Rast (maqam)

This much-used makam—which is said to bring happiness and tranquility to the hearer—consists of a Rast pentachord plus a Rast tetrachord on the note Neva (D); this is labeled (1) below. The tonic is G (Rast), the dominant D (Neva), and the leading tone F-sharp (Irak). However, when descending from the octave towards the tonic, the leading tone is always flattened 4 commas to the note Acem (F), and thus a Bûselik tetrachord replaces the Rast tetrachord; this is labeled (2) below. Additionally, there is a development (genişleme) in the makam's lower register, below the tonic, which consists of a Rast tetrachord on the note D (Yegâh); this is labeled (1A) below.

1) [11]

1A) [12]

2) [13]

In Turkey, the particular Muslim call to prayer (or ezan in Turkish) which occurs generally in early afternoon and is called ikindi, as well as the day's final call to prayer called yatsı, is often recited using the Rast makam.

Uşşâk Makam[edit]Edit

Also see Bayati (maqam).

This makam consists of an Uşşâk tetrachord plus a Bûselik pentachord on the note Neva (D); this is labelled (1) below. The tonic is A (Dügâh), the dominant—here actually a subdominant—is D (Neva), and the leading tone—here actually a subtonic—is G (Rast). Additionally, there is a development in the makam's lower register, which consists of a Rast pentachord on the note D (Yegâh); this is labeled (1A) below.

1) [14]

1A) [15]

In Turkey, the particular call to prayer which occurs around noon and is called öğle is most often recited using the Uşşak makam.

Acem Makam[edit]Edit

See Ajam (maqam).

Notes[edit]Edit

  1. Jump up^ Beken and Signell 2006
  2. Jump up^ Shupo, Sokol, ed., Urban Music in the Balkans. Tirana:ASMUS, 2006

Sources[edit]Edit

  • Özkan, İsmail Hakkı. Türk Mûsıkîsi Nazariyatı ve Usûlleri. Kudüm Velveleleri. (2000). ISBN 975-437-017-6.
  • Beken, Münir and Karl Signell. "Confirming, delaying, and deceptive elements in Turkish improvisation," Māqam Traditions of Turkic Peoples, Elsner and Jähnishen, eds. Berlin:trafo, 2006. ISBN 3-89626-657-8http://www.umbc.edu/eol/makam/2008Kongre/confirming.html
  • Signell, Karl L. Makam: Modal Practice in Turkish Art Music. Nokomis FL (USA): Usul editions/Lulu.com. (1977/2004). ISBN 0-9760455-0-8:
  • --- Makam: Türk Sanat Musikisinde Makam Uygulaması (Turkish translation of above). Istanbul: Yapı Kredi Kültür Sanat Yayıncılık, 2006. ISBN 975-08-1080-5.
  • Yılmaz, Zeki. Türk Mûsıkîsi Dersleri. (2001). ISBN 975-95729-1-5.

External links[edit]Edit

Categories

Hiçlik makamı fıkrasıEdit

Hiç

Nasrettin Hoca’ya sormuşlar:

“Kimsin?”

Hiç” demiş Hoca, “Hiç kimseyim.”

Dudak büküp önemsemediklerini görünce, sormuş Hoca:

“Sen kimsin?”

“Mutasarrıf” demiş adam kabara kabara.

“Sonra ne olacaksın?” diye sormuş Nasrettin Hoca.

“Herhalde vali olurum” diye cevaplamış adam.

“Daha sonra?” diye üstelemiş Hoca.

“Vezir” demiş adam.

“Daha daha sonra ne olacaksın?”

“Bir ihtimal sadrazam olabilirim.”

“Peki, ondan sonra?”

Artık makam kalmadığı için adam boynunu büküp son makamını söylemiş:

“Hiç.”

“Daha niye kabarıyorsun be adam. Ben şimdiden senin yıllar sonra gelebileceğin makamdayım:

“Hiçlik makamında!”